Ez dakigu zer egin gure herriarekin

bidaia,Komunikazioa

Hilabete atzera Chajul herrian eman nuen eguna, Guatemalako Ixil triangeluan, mendialdean [mapa], Chichicastenangoko azoka ospetsutik pasa ondoren. Mayen kultura ongien gordetzen duen eskualdea omen da.

Ez da turista asko pasatzen handik, egun hartan ni bakarrik, jakinminez eta kamara eskuan. Holaxe nenbilen ni, jostari eta zelatari, plazatik pasa nintzen arte. Gizon talde bat zegoen banku batean eserita, udaletxearen parean.

– Where are you from? Galdetu zidan taldeko ausartenak.

– Soy vasco, nik.

– Vasco de Gamma.

– Vasco del País Vasco.

– Habla español, hark.

– Y muy bien además, nik. Qué remedio nos queda.

– «Los vascos son de Barcelona, quieren la independencia», lagunei begira.

– Más o menos…

– Y qué le trae por aquí?

– Curiosidad, me gusta aprender de los demás.

– Y qué le parece Chajul?

Egia esan nion, bihotz-bihotzez. Hasita zeuden etxe tradizionalak botatzen eta porlanezko txabola “modernoak” egiten, tradizionalen ondoan ezin itsusiagoak. Alde batera, euskal baserriaren antza daukate etxe tradizionalek: egurra, teila gorria, parebat xuriak, ea. Berriak, porlana luzitu gabe eta txapazko teilatu triste eta herdoildua. Hori batetik. Gero zaborra, nonahi. Pena zela.

“Y usted qué haría?” galdetu zidan bapatean. «Mire este grupo de gente es el consejo; este señor es el alcalde, por eso lleva ese chaleco, es el traje tradicional», esplikatu zuen.

Eta horrela, nere soluzioen zerrenda egin nion, ekonomiaz, hizkuntzaz, paisaiaz, kulturaz, zaborraz, e.a., aditu baten gisara, nere ohiko geiengandik oso urruti. Adi entzun zioten nire espitxari, eta hori guztia GKEen laguntzarekin egin zezaketela ere esan nien, baliabideak eta jendea lortze aldera. “Hori ez” esan zuen alkateak, hitza lehendabiziko aldiz hartuta. “GKEek gezurra besterik ez dute esaten”, blaust.

«La verdad, no sabemos qué hacer con nuestro pueblo. Si usted nos pudiera ayudar, sería muy bueno. ¿Dónde se aloja?». Eta segidan, bizpahiru egunez gelditzeko gonbita egin zidaten, gauza horietaz guztiez lasai hitz egiteko eta ikusteko nondik jo zezaketen.

Buruan dabilkit esaldiak oraindik.

*Guk egin ez duguna besteei eskatzeko kopeta behar da gero, adobezko kopeta.

Udal Komunikazio eskasak gizarte bazterketa eragiten du

Komunikazioa

Oso interesgarria iruditu zait Diario Vascok gaur argitaratu duen kronika. Bertan kontatu egiten dira atzo Donostiako Alkate Juan Karlos Izagirrek eta beste arduradun batzuek Martutene auzoko bizilagunekin egindako batzarraren nondik norakoak. Berriki udal komunikazioaz eta axolagabekeriaz aritu naiz hemen, eta uste dut lasai aski esan daitekeela herritarren axolagabekeria udal komunikazioaren erantzukizuna dela. Pentsa, atzo, 60 urtez egin ez direnak aurpegiratu zitzaizkion Donostiako alkateari! Udal komunikazio eskasak gizarte bazterketa eragiten du, komunikazioa ez baita esatea soilik, entzun egin behar da aurrena, beti eta modu aktiboan, politikagintzak bere burua serio hartzen badu behintzat (herrigintzara jo nahi badu, alegia).

Krisi egoeren komunikazioari dagokio berez gai hau, baina beste baterako utziko dut, nahikoa da-eta kronikarekin.

Euskalgintzan aritzen bazara, zuretzako ere bada zer pentsatua.

Hortxe kronika.